9. sınıf biyoloji 9. sınıf biyoloji Yaşam Bilimi Biyoloji testi ve çözümleri – İnteraktif Test
1) Canlıların ortak özelliklerinden hangisi, türün devamlılığını sağlayarak neslin tükenmesini engeller?
Çözüm: Üreme, canlıların kendilerine benzer yeni bireyler oluşturması yeteneğidir. Bu özellik, türün genetik bilgisini gelecek nesillere aktararak türün yeryüzündeki varlığının devamlılığını sağlar. Diğer seçenekler (beslenme, solunum, boşaltım, büyüme) bireyin yaşamını sürdürmesi için gerekli olan özelliklerdir, ancak türün devamlılığını doğrudan sağlamazlar. (5-6. Sınıf düzeyi, Kolay)
2) Aşağıda verilen canlılık organizasyon basamaklarının doğru sıralaması küçükten büyüğe hangi seçenekte verilmiştir?
Çözüm: Canlıların organizasyon basamakları en basitten en karmaşığa doğru Molekül → Hücre → Doku → Organ → Sistem → Organizma şeklinde sıralanır. Bu soruda verilen seçeneklerdeki doğru sıralama 'Hücre → Doku → Organ → Sistem → Organizma' şeklindedir. (7-8. Sınıf düzeyi, Orta)
3) Hücre teorisi ile ilgili verilen aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Çözüm: Hücre teorisinin temel prensiplerinden biri, tüm metabolik olayların hücre içinde gerçekleşmesidir. 'Canlılardaki tüm metabolik olaylar hücre dışında gerçekleşir' ifadesi hücre teorisine aykırıdır. Virüsler gibi istisnalar olsa da, virüslerin canlılık durumu tartışmalıdır ve hücre teorisi hücresel canlılar için geçerlidir. (9-10. Sınıf düzeyi, Orta)
4) Bir araştırmacı, bitkilerin büyümesi üzerindeki ışık şiddetinin etkisini incelemek istemektedir. Bunun için aynı türden, aynı yaştaki ve aynı toprağa ekilmiş üç farklı bitki kullanıyor. Birinci bitkiyi tam güneşe, ikinci bitkiyi yarı gölgeye, üçüncü bitkiyi ise tamamen karanlık bir ortama koyuyor. Bu deneyin güvenilirliğini artırmak için aşağıdakilerden hangisi öncelikli olarak yapılmalıdır?
Çözüm: Bilimsel bir deneyin güvenilirliğini artırmak için, bağımlı değişkenin (bu durumda bitki büyümesi) objektif ve ölçülebilir verilerle takip edilmesi esastır. Bitkilerin başlangıçtaki boylarını ölçmek ve düzenli aralıklarla kaydetmek, ışık şiddetinin büyüme üzerindeki etkisini nicel olarak değerlendirmeye olanak tanır. Diğer seçenekler, deneye yeni değişkenler katmak (A, D, E) veya ana amacı saptırmak (B) suretiyle deneyin güvenilirliğini azaltır. (11-12. Sınıf düzeyi, Zor)
5) Aşağıdakilerden hangisi tüm canlıların ortak olarak yaşamsal faaliyetlerini sürdürebilmek için doğrudan ihtiyaç duyduğu bir kaynak değildir?
Çözüm: Tüm canlılar hayatta kalmak için suya, besine ve enerji üretimi için solunum mekanizmalarına (genellikle oksijene) ihtiyaç duyar. Işık, fotosentetik canlılar için doğrudan enerji kaynağıdır ve dolaylı olarak tüm ekosistemler için gereklidir. Ancak 'barınak' kavramı, tüm canlılar için doğrudan yaşamsal faaliyetleri sürdürmek adına olmazsa olmaz bir ihtiyaç değildir. Bazı basit canlılar veya birçok bitki, özel bir barınağa ihtiyaç duymaz. Bu daha çok hayvanlar alemindeki bazı türler için geçerli bir ihtiyaçtır. (5-6. Sınıf düzeyi, Kolay)
6) Bir ekosistemde bulunan canlı ve cansız unsurlar arasındaki etkileşimleri inceleyen, çevre sorunlarına çözüm arayan bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm: Ekoloji, canlıların birbirleriyle ve yaşadıkları cansız çevreyle olan ilişkilerini inceleyen biyoloji alt dalıdır. Genetik kalıtımı, fizyoloji canlıların işleyişini, morfoloji dış yapısını, taksonomi ise sınıflandırmayı inceler. (7-8. Sınıf düzeyi, Orta, LGS)
7) Aşağıdakilerden hangisi prokaryot hücreleri ökaryot hücrelerden ayıran temel özelliklerden biridir?
Çözüm: Prokaryot hücreler (bakteri ve arkeler), ökaryot hücrelerin aksine, genetik materyallerini saran gerçek bir çekirdeğe ve mitokondri, endoplazmik retikulum, golgi gibi zarla çevrili organellere sahip değildir. DNA, ribozom, hücre zarı ve sitoplazma her iki hücre tipinde de bulunur. (9-10. Sınıf düzeyi, Orta)
8) İnsan vücudunun iç ortamının belirli sınırlar içinde kararlı tutulmasına homeostazi denir. Aşağıdaki durumlardan hangisi, homeostazinin bozulmasıyla ortaya çıkan bir rahatsızlık durumuna örnek teşkil eder?
Çözüm: A, C ve D seçenekleri, vücudun iç dengesini (homeostaziyi) korumak için devreye giren normal geri bildirim mekanizmalarına (negatif geri bildirim) örneklerdir. Egzersiz sonrası kasların güçlenmesi bir adaptasyondur. Ancak, bir virüs enfeksiyonu sonrası vücut sıcaklığının normalin üzerine çıkarak ateşlenmesi, vücut homeostazisinin bozulduğunun ve vücudun enfeksiyonla mücadele ettiğinin bir göstergesidir. Ateş, yeni bir denge noktası oluşturularak bağışıklık sisteminin bir yanıtıdır ancak normal fizyolojik denge durumundan bir sapmadır. (11-12. Sınıf düzeyi, Zor)
9) Bitkilerin fotosentez yapabilmesi için gerekli olan temel elementlerden biri aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm: Fotosentez, bitkilerin ışık enerjisi kullanarak karbondioksit ve suyu glikoz (besin) ve oksijene dönüştürdüğü süreçtir. Bu süreç için karbondioksit temel bir ham maddedir. (5-6. Sınıf düzeyi, Kolay)
10) Bir bitki hücresinde fotosentez olayının gerçekleştiği, aynı zamanda hayvan hücrelerinde bulunmayan organel aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm: Kloroplast, bitki hücrelerinde fotosentez olayının gerçekleştiği ve yeşil rengini veren pigmentleri (klorofil) içeren organeldir. Hayvan hücrelerinde kloroplast bulunmaz; bu, bitki ve hayvan hücreleri arasındaki önemli farklardan biridir. (7-8. Sınıf düzeyi, Orta, LGS)
11) Biyolojide canlıların benzer ve farklı özelliklerine göre gruplandırılmasına ne ad verilir? Bu gruplandırma, canlı çeşitliliğini anlamamıza ve düzenlememize yardımcı olur.
Çözüm: Canlıların benzer ve farklı özelliklerine göre gruplandırılmasına sınıflandırma (taksonomi) denir. Bu bilim dalı, canlıların adlandırılması, tanımlanması ve doğal ilişkilerine göre kategorize edilmesiyle ilgilenir. (9-10. Sınıf düzeyi, Orta)
12) Enzimler, canlı vücudundaki biyokimyasal reaksiyonları hızlandıran özel proteinlerdir. Enzimlerin aktivitesi üzerinde sıcaklık, pH gibi çevresel faktörler önemli etkilere sahiptir. Bir enzimin optimum pH değerinden aşırı derecede uzaklaşması durumunda enzim aktivitesinde gözlenen değişim için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Çözüm: Enzimler, belirli bir pH aralığında optimum (en verimli) çalışırlar. Optimum pH'dan aşırı derecede sapmalar, enzimin üç boyutlu yapısının (özellikle aktif bölgesinin) geri dönüşümsüz olarak değişmesine (denatürasyon) neden olur. Bu durum, enzimin substratına bağlanmasını engeller ve aktivitesinin azalmasına veya tamamen durmasına yol açar. (11-12. Sınıf düzeyi, Zor)
13) Bilimsel bir araştırma sürecinde, bir olgu hakkında veri toplama ve problemi tanımlama amacıyla ilk olarak hangi adım atılmalıdır?
Çözüm: Bilimsel araştırma sürecinin ilk adımı, doğal dünyayı dikkatlice gözlemlemek ve bu gözlemlerden yola çıkarak bir problem veya soru belirlemektir. Gözlem ve problem belirleme, daha sonra hipotez kurma ve deney tasarlama gibi adımların temelini oluşturur. (7-8. Sınıf düzeyi, Orta, LGS)
14) Ökaryot bir hücrede, protein sentezinin gerçekleştiği ve tüm canlı hücrelerde (prokaryotlar dahil) bulunan zarsız organel aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm: Ribozomlar, protein sentezinin (translasyon) gerçekleştiği organellerdir. Hücredeki tüm proteinler ribozomlarda üretilir. Önemli bir özelliği, prokaryot ve ökaryot tüm hücrelerde bulunması ve zarla çevrili olmamasıdır. Diğer seçenekler zarlı organeller olup, sadece ökaryot hücrelerde bulunur. (9-10. Sınıf düzeyi, Orta)
15) Aşağıdakilerden hangisi, insanların doğal çevre üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmaya yönelik bir davranış değildir?
Çözüm: Sanayi atıklarının arıtılmadan doğaya bırakılması, çevre kirliliğine yol açan ve doğal dengeyi bozan olumsuz bir davranıştır. Diğer tüm seçenekler, çevre kirliliğini azaltmaya ve doğal kaynakları korumaya yönelik olumlu davranışlardır. (5-6. Sınıf düzeyi, Kolay, KPSS/Ehliyet Genel Kültür)
16) Bir çöl tilkisinin (Fennec fox) büyük kulaklara sahip olması, vücut ısısını düşürmesine yardımcı olurken, kutup ayılarının kalın yağ tabakasına sahip olması, soğuktan korunmalarını sağlar. Bu durum, canlıların yaşadıkları ortama uyum sağlamaları olarak açıklanır ve biyolojideki temel kavramlardan biridir. Bu kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm: Canlıların yaşadıkları çevre koşullarına genetik olarak uyum sağlayarak yaşama ve üreme şanslarını artıran kalıtsal özelliklere adaptasyon (çevreye uyum) denir. Verilen örnekler, farklı çevre koşullarında yaşayan canlıların hayatta kalmak için geliştirdiği adaptasyonları göstermektedir. (11-12. Sınıf düzeyi, Zor)
17) Bir besin zincirinde üreticiden tüketiciye doğru gidildikçe aktarılan enerji miktarı genellikle azalır. Aşağıdakilerden hangisi bu enerji kaybının temel nedenlerinden biridir?
Çözüm: Besin zincirinde her trofik düzeyde, canlılar yaşamsal faaliyetlerini (solunum, hareket, üreme, vücut ısısını koruma vb.) sürdürmek için enerjinin büyük bir kısmını kullanır ve bir kısmı da ısı olarak çevreye kaybedilir. Bu nedenle, bir sonraki trofik düzeye aktarılan enerji miktarı azalır (genellikle %10 kuralı olarak bilinir). (7-8. Sınıf düzeyi, Orta, LGS/YKS)
18) Biyolojide canlılık için belli başlı özellikler aranırken, virüslerin canlı mı cansız mı olduğu tartışmaları süregelmiştir. Virüslerin cansız kabul edilmesine yol açan temel özellik aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm: Virüsler, genetik materyal taşıma, protein kılıfa sahip olma, çoğalabilme ve mutasyona uğrayabilme gibi bazı canlılık özelliklerini gösterirler. Ancak, kendi metabolik faaliyetlerini (ATP sentezi, protein sentezi vb.) gerçekleştirecek hücresel yapılara sahip olmadıkları için yaşamlarını sürdürmek ve çoğalmak için mutlaka bir konak hücreye ihtiyaç duyarlar. Bu, onların cansız kabul edilmelerinin temel nedenidir. (9-10. Sınıf düzeyi, Zor)
19) Biyoloji bilimi, canlıları ve yaşam olaylarını inceleyen çok geniş bir alandır. Canlıların iç yapısını, organların düzenini ve görevlerini inceleyen biyoloji alt dalı aşağıdakilerden hangisidir?
Çözüm: Anatomi, canlıların ve özellikle insan vücudunun iç yapısını, organların yerleşimini ve birbirleriyle ilişkilerini inceleyen bilim dalıdır. Ekoloji çevre ilişkilerini, genetik kalıtımı, zooloji hayvanları, botanik ise bitkileri inceler. (5-6. Sınıf düzeyi, Kolay)
20) Hücre zarı, hücre ile dış ortam arasındaki madde alışverişini düzenleyen seçici geçirgen bir yapıdır. Aşağıdaki madde geçiş yöntemlerinden hangisi, hücre zarından geçiş sırasında ATP enerjisi harcanmasını gerektirmez ve genellikle yoğunluk farkına bağlı olarak gerçekleşir?
Çözüm: Hücre zarından madde geçişleri pasif ve aktif olmak üzere ikiye ayrılır. Pasif taşıma yöntemleri (difüzyon, kolaylaştırılmış difüzyon, ozmoz) yoğunluk farkına bağlı olarak ve ATP enerjisi harcanmadan gerçekleşir. Aktif taşıma, endositoz ve ekzositoz ise ATP enerjisi harcanarak gerçekleşen aktif taşıma yöntemleridir. Sodyum-potasyum pompası da aktif taşımanın özel bir örneğidir. (11-12. Sınıf düzeyi, Zor)
Skor: 0/0 (0%)
Yaşam Bilimi Biyoloji
Yaşam Bilimi Biyoloji konusunda kapsamlı bir anlatım aşağıdadır.