8. sınıf türkçe 8. sınıf türkçe Sözcükte Anlam testi ve çözümleri

Çözüm: 'Yüksek' sözcüğü, bir şeyin yerden olan mesafesini, boyunu veya seviyesini ifade ettiğinde gerçek anlamda kullanılır. B seçeneğindeki 'dağın zirvesi oldukça yüksektir' ifadesinde dağın fiziksel yüksekliği kastedildiği için gerçek anlamıyla kullanılmıştır. Diğer seçeneklerde ise başarı, sesin şiddeti, hayallerin büyüklüğü gibi soyut durumlar için mecaz anlamda kullanılmıştır. (5-6. Sınıf, Kolay)

Çözüm: Terim anlam, bir bilim, sanat veya meslek dalına özgü özel anlam taşıyan sözcüklerdir. 'Perde' sözcüğü tiyatroda oyunun bölümlerini ifade etmek için kullanıldığında terim anlam kazanır. B seçeneğindeki 'Tiyatro oyununun üçüncü perdesi' ifadesi bu kullanıma örnektir. Diğer seçeneklerde ev eşyası olan perde veya mecazi anlamda kullanılan 'perde' kastedilmiştir. (5-6. Sınıf, Kolay)

Çözüm: Eş sesli (sesteş) sözcükler, yazılışları ve okunuşları aynı olduğu halde anlamları tamamen farklı olan sözcüklerdir. A seçeneğinde 'gül' (çiçek) ve 'gülmek' (eylem), B seçeneğinde 'yüz' (sayı, insan yüzü, yüzmek eylemi), C seçeneğinde 'yol' (gidiş güzergahı, yolmak eylemi), D seçeneğinde 'kaz' (hayvan, kazmak eylemi) eş seslidir. E seçeneğindeki 'sıcak' sözcüğünün ise başka bir eş seslisi bulunmamaktadır. (5-6. Sınıf, Kolay)

Çözüm: Zıt (karşıt) anlamlı sözcükler, birbirinin tamamen karşıtı olan anlamları ifade eder. B seçeneğinde 'temiz' sözcüğünün zıt anlamlısı 'kirli' iken, 'kötü' olarak verilmiştir. 'Kötü', 'iyi' sözcüğünün zıt anlamlısıdır. Diğer seçeneklerde verilen zıt anlamlı eşleşmeler doğrudur. (5-6. Sınıf, Kolay)

Çözüm: Sözcüğün bağlama göre kazandığı anlamı bulmak gerekir. B seçeneğinde 'Onun bu tavrı beni çok kırdı' cümlesinde 'kırmak' sözcüğü, birini üzmek, gönlünü incitmek anlamında mecaz olarak kullanılmıştır. Diğer seçeneklerde ise nesnelerin bütünlüğünü bozmak, rekoru geçmek gibi farklı anlamlarda kullanılmıştır. (7-8. Sınıf, Orta)

Çözüm: Somut anlamlı sözcükler beş duyu organımızla algılayabildiğimiz varlıkları veya kavramları, soyut anlamlı sözcükler ise duyu organlarımızla algılayamadığımız kavramları ifade eder. 'Gürültü' normalde ses olduğu için somuttur. Ancak B seçeneğindeki 'Olayla ilgili yapılan yorumlar büyük bir gürültü kopardı' cümlesinde 'gürültü', mecaz anlamda 'tartışma, yankı, tepki' gibi soyut bir durumu ifade etmektedir. Bu, somut anlamlı bir sözcüğün soyutlaşmasına örnektir. (7-8. Sınıf, Orta-Zor)

Çözüm: Nicel anlamlı sözcükler, varlıkların veya kavramların sayılabilen, ölçülebilen, azalıp çoğalabilen özelliklerini ifade eder. Nitel anlamlı sözcükler ise varlıkların veya kavramların nasıl olduklarını, özelliklerini belirtir. B seçeneğindeki 'Bu bahçe gerçekten çok geniş' cümlesinde 'geniş', bahçenin ölçülebilir bir fiziksel özelliğini (alanını) ifade ettiği için nicel anlamdadır. Diğer seçeneklerde ise 'geniş' soyut kavramların (düşünce, açı, ufuk) özelliklerini belirttiği için nitel anlamda kullanılmıştır. (7-8. Sınıf, Orta)

Çözüm: Yan anlam, bir sözcüğün gerçek anlamından tamamen uzaklaşmadan, varlığın şekline veya işlevine benzetme yoluyla kazandığı yeni anlamdır. A seçeneğindeki 'trenin burnu' ifadesi, insan burnunun bir uzantısı olma ve önde bulunma özelliğine benzetilerek kullanılmıştır. Bu, 'burun' sözcüğünün yan anlamıdır. (7-8. Sınıf, Orta)

Çözüm: Yakın anlamlı sözcükler, anlamları birbirine çok benzeyen, birbirinin yerini tutabilen ancak aynı olmayan sözcüklerdir. A, B, D, E seçeneklerinde verilen eşleştirmeler yakın anlamlıdır. C seçeneğinde 'soğuk' ve 'mesafeli' kavramları bir kişinin davranışını tanımlarken benzer bir çağrışım yapsa da, 'soğuk' genellikle duygu eksikliği veya ilgisizlik anlamında kullanılırken, 'mesafeli' daha çok bir sınırı veya fiziksel/duygusal uzaklığı ifade eder. Her zaman birbirinin yerine kullanılamazlar. Örneğin, 'hava soğuk' dendiğinde 'hava mesafeli' denmez. (9-10. Sınıf, Orta)

Çözüm: A, C, D, E seçeneklerinde 'boş' sözcüğü 'anlamsız, gereksiz, temelsiz, sonuçsuz' gibi soyut bir anlamda kullanılmıştır. Örneğin, 'boş sözler', 'anlamsız sözler' demektir. Ancak B seçeneğinde 'Sınavdan boş kâğıtla çıkınca' ifadesindeki 'boş', 'üzerinde yazı veya işaret olmayan, doldurulmamış' somut anlamda kullanılmıştır. (9-10. Sınıf, Orta)

Çözüm: A, B, C seçeneklerinde 'kapı' sözcüğü gerçek anlamında, bir geçiş noktasını, girişi ifade etmektedir. B seçeneğindeki 'kapımız açıktır' deyimsel bir ifade olsa da 'açık kapı' aslında yardım etmeye hazır olmak anlamında bir karşılama biçimini anlatır. Ancak E seçeneğindeki 'yeni bir iş kapısı aramak' ifadesinde 'kapı', mecaz olarak 'fırsat, imkan, yol' anlamında kullanılmıştır. (7-8. Sınıf, Orta)

Çözüm: Yan anlam, sözcüğün gerçek anlamıyla ilgili, ancak ondan farklılaşarak kazandığı yeni anlamdır. 'Göz' kelimesi, insan veya hayvan gözünün şekline veya işlevine benzetilerek birçok varlık için kullanılır. Bu anlamlar genellikle 'delik, yuva, açıklık' şeklindedir. B seçeneğinde 'Kazakta bir ilik gözü kopmuştu' ve D seçeneğinde 'İğnenin gözünden ipi geçirmekte zorlandı' ifadeleri bu durumu yansıtır. Her ikisinde de bir delik veya yuva kastedilmiştir. A seçeneğindeki 'kuş gözü' ise bir kuş türüdür, direkt benzetme değildir. C'de 'elin gözü' diye bir kullanım yanlış, E'de 'ayakkabının gözü' bağcık deliği anlamında yan anlam olabilir ancak 'açılmıştı' fiiliyle uygun düşmüyor. En net yan anlam örneği B ve D'dir. Soru tanımı 'bir şeyin benzeri veya aynısı' yerine 'benzetme yoluyla oluşan yan anlam' olmalıydı. Eğer 'bir şeyin yuva, delik gibi benzer kısmı' olarak yorumlarsak, hem B hem D doğru olabilir. Ancak soruda tek doğru cevap beklendiği için, sorunun 'bir şeyin delik kısmına verilen isim' olarak daraltılmış bir yan anlam tanımına ihtiyacı var. Örneğin, 'düğme deliği, ilik' gibi. Bu durumda D seçeneği (iğnenin deliği) ya da B seçeneği (ilik deliği) daha uygundur. En yaygın ve net yan anlam örneklerinden biri 'iğnenin gözü'dür. (7-8. Sınıf, Orta-Zor). **Geri bildirim: Bu sorudaki seçenekler ve tanım kafa karıştırıcı. 'Bir şeyin benzeri veya aynısı' yerine 'şekil veya işlev benzerliği yoluyla oluşan yan anlam' olarak değiştirilmelidir.** Eğer bu haliyle cevap seçilmesi gerekirse, D seçeneği iğnenin delik kısmını 'göz'e benzeterek yan anlamda kullanır. Bu bir 'benzeri' anlamı değil, 'benzetme yoluyla adlandırma'dır. Ama seçenekler arasında en uygun yan anlam örneği budur. Diğer seçenekler ya doğrudan bir varlık adı ya da anlamsızdır. O yüzden D'yi seçiyorum.

Çözüm: Somut anlamlı bir sözcüğün soyut bir anlam kazanmasına somutlaşma denir. Tersine, soyut anlamlı bir sözcüğün somut bir anlam kazanması soyutlamadır. Soruda somuttan soyuta geçiş isteniyor. A seçeneğinde 'huzur' zaten soyuttur. C'de 'sert' somuttur. D'de 'sıcakkanlı' mecaz olsa da 'sıcak' somuttur ve bu bir deyimdir. E'de 'gözle görülür' deyimsel bir kullanımdır. B seçeneğinde 'derin' sözcüğü normalde somut bir özelliğidir (kuyunun derinliği gibi). Ancak 'derin duygular' ifadesinde 'derin', soyut bir kavram olan duygunun yoğunluğunu, etkileyiciliğini belirtmek için kullanılmış ve soyut anlam kazanmıştır. (11-12. Sınıf, Zor)

Çözüm: Türkçede 'sözcük' ve 'kelime' eş anlamlıdır. Ancak D seçeneğindeki 'Konuşmasının ana sözcüğü barıştı' ifadesinde 'ana sözcük' yerine 'ana fikir, ana tema, ana mesaj' gibi ifadeler kullanılmalıdır. 'Barış', tek bir sözcük olarak değil, konuşmanın genel içeriğini ifade eden bir ana fikirdir. Burada 'sözcük' kelimenin kendisi anlamında değil, 'konu' veya 'içerik' gibi farklı bir anlamda yanlış kullanılmıştır. (9-10. Sınıf, Orta)

Çözüm: A, B, C ve E seçeneklerinde 'uçmak' sözcüğü, bir şeyin havada hareket etmesi, süzülmesi veya hızlıca savrulması gibi fiziksel hareketleri ifade eder (gerçek veya yan anlam). Ancak D seçeneğindeki 'Sevinçten adeta uçuyordu' ifadesinde 'uçmak', mecaz anlamda 'aşırı sevinç duymak, çok mutlu olmak' anlamında kullanılmıştır. (7-8. Sınıf, Orta)

Çözüm: 'Göz gezdirmek' deyimi, bir şeyi hızlıca, yüzeysel olarak okumak, bakmak veya incelemek anlamına gelir. 'Dikkatlice incelemek' ise tam tersi bir anlam taşır ve bu deyimin açıklaması yanlıştır. 'Göz atmak' veya 'gözden geçirmek' deyimleri 'yüzeysel incelemek' anlamındadır. (LGS / 7-8. Sınıf, Orta)

Çözüm: Genel anlamlı sözcükler, daha geniş bir kavramı kapsayan, özel anlamlı sözcükler ise o kavramın daha dar bir bölümünü veya tekil bir örneğini ifade eder. A seçeneğinde 'Varlık' en genel, 'Canlı' varlığın bir alt türü, 'Bitki' canlının bir alt türü, 'Çiçek' bitkinin bir alt türü ve 'Papatya' çiçeğin belirli bir türü olduğu için genelden özele doğru bir sıralama mevcuttur. (7-8. Sınıf, Kolay)

Çözüm: 'Pembe gözlüklerle bakmak' deyimi, her şeye iyi tarafından bakmak, her şeyi olumlu ve iyimser görmek anlamına gelir. Dolayısıyla 'pembe' sözcüğü burada 'iyimser, olumlu' bir bakış açısını ifade etmektedir. C seçeneğindeki 'Gerçekçi olmayan' anlamı da yakın olsa da, 'pembe gözlükler' direkt olarak olumluya yönelik bir iyimserliği vurgular. (9-10. Sınıf, Orta)

Çözüm: Nitel anlamlı sözcükler, varlıkların veya kavramların nasıl olduklarını, ayırt edici özelliklerini belirtirler. Nicel anlamlı sözcükler ise ölçülebilen, sayılabilen özelliklerini ifade eder. B seçeneğindeki 'kırık kalpler' ifadesi, kalbin fiziksel olarak kırıldığını değil, 'üzgün, incinmiş, yaralı' gibi soyut bir duygusal durumu (nitel bir özelliği) ifade eder. Diğer seçeneklerde 'kırık' bir şeyin fiziksel olarak bütünlüğünün bozulduğunu (somut ve nicel/nitel karışımı ama daha çok durum bildiriyor) veya sayısal olarak zarar gördüğünü ifade etmektedir. 'Kırık bir sandalye' fiziksel bir durumu, 'kırık cam' fiziksel bir durumu ifade eder. 'Kırık dökük eşyalar' fiziksel yıpranmayı anlatır. (11-12. Sınıf, Zor)

Çözüm: Sözcüğün bağlama göre kazandığı anlamı bulmak önemlidir. B seçeneğindeki 'Bu eserin ana teması sevgidir' ifadesinde 'ana', eserin temelini, özünü, merkezî fikrini oluşturan şeyi ifade eder. A seçeneğinde 'ana gündem maddesi' en önemli maddeyi, C seçeneğinde 'ana vatan' doğduğu toprağı, D seçeneğinde 'ana cadde' en büyük, en işlek caddeyi, E seçeneğinde 'ana karakter' ise başkarakteri ifade eder. Soru metnindeki tanıma en uygun kullanım B seçeneğidir. (LGS/YKS tarzı, 9-10. Sınıf, Orta)